جهش بی سابقه قیمت دلار آزاد اول صبح ۱۵ دی | افزایش ۲۲۶۰ تومانی یکروزه قیمت دلار

 بازار ارز ایران در روز دوشنبه ۱۵ دی ۱۴۰۴ وارد یکی از پرتنش‌ترین روزهای خود در ماه‌های اخیر شد. قیمت دلار با جهشی کم‌سابقه معاملات خود را آغاز کرد و موج جدیدی از نگرانی را در میان فعالان اقتصادی، واردکنندگان، صادرکنندگان و عموم مردم ایجاد نمود. افزایش همزمان قیمت یورو، درهم، پوند و لیر ترکیه نشان می‌دهد که بازار ارز وارد فاز تازه‌ای از نوسان شده است؛ فازی که در صورت عدم مدیریت مناسب، می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای برای اقتصاد کشور به همراه داشته باشد.

این گزارش جامع تلاش می‌کند با نگاهی تحلیلی و دقیق، ابعاد مختلف افزایش قیمت دلار، دلایل این جهش، آثار اقتصادی آن و چشم‌انداز روزهای آینده بازار ارز را بررسی کند.

قیمت دلار امروز ۱۵ دی؛ آغاز معاملات با افزایش ۲۲۶۰ تومانی

بر اساس اطلاعات رسمی منتشرشده از بازار، قیمت دلار در نخستین ساعات معاملات روز دوشنبه به رقم ۱۳۷ هزار و ۹۴۰ تومان رسید. این رقم در مقایسه با قیمت آغازین روز کاری گذشته، افزایش ۲۲۶۰ تومانی را نشان می‌دهد؛ رشدی که از ادامه‌دار بودن روند صعودی دلار در بازار حکایت دارد.

در مرکز مبادله ارزی نیز ارقام به شکل زیر اعلام شد:

• قیمت اسکناس دلار: ۱۳۱ هزار و ۶۲۴ تومان

• نرخ حواله دلار: ۸۴ هزار و ۸۳۳ تومان

شکاف قابل توجه میان نرخ رسمی و بازار آزاد بار دیگر یکی از مهم‌ترین چالش‌های ساختاری بازار ارز کشور را نمایان کرد؛ چالشی که زمینه ایجاد رانت، التهاب و بی‌ثباتی را فراهم می‌کند.

قیمت دلار؛ نشانه‌های آشکار ورود بازار به فاز پرریسک

تحلیل رفتار بازار در روزهای اخیر نشان می‌دهد که قیمت دلار دیگر تنها متأثر از عرضه و تقاضای روزانه نیست، بلکه متغیرهای روانی و انتظارات تورمی نقش پررنگ‌تری در تعیین نرخ‌ها ایفا می‌کنند. بسیاری از معامله‌گران، خانوارها و فعالان اقتصادی، دلار را به عنوان ابزاری برای حفظ ارزش دارایی‌های خود در برابر تورم می‌بینند؛ مسئله‌ای که تقاضا برای ارز را به شکل غیرمعمول افزایش داده است.

در چنین شرایطی، حتی کوچک‌ترین اخبار سیاسی یا اقتصادی می‌تواند به محرکی برای نوسان شدید قیمت دلار تبدیل شود.

قیمت دلار و یورو؛ رشد همزمان دو ارز اثرگذار

قیمت یورو در مرکز مبادله

در مرکز مبادله ارزی، قیمت‌ها به این صورت ثبت شد:

• قیمت اسکناس یورو: ۱۵۴ هزار و ۳۹۴ تومان

• قیمت حواله یورو: ۹۹ هزار و ۵۰۸ تومان

قیمت یورو در بازار آزاد

در بازار آزاد نیز بهای هر یورو به ۱۶۱ هزار و ۷۷۰ تومان رسید. یورو همانند قیمت دلار بیش از ۲۲۰۰ تومان افزایش را تجربه کرد که نشان‌دهنده یک موج افزایشی هماهنگ در بازار ارز است.

کارشناسان معتقدند وقتی دلار و یورو همزمان افزایش می‌یابند، به معنای آن است که نه‌تنها تقاضای داخلی، بلکه فضای کلی اقتصاد نیز وارد مرحله بی‌ثباتی شده است.

قیمت دلار و درهم؛ فشار مضاعف بر تجارت خارجی

قیمت درهم در مرکز مبادله

• اسکناس درهم: ۳۵ هزار و ۸۴۰ تومان

• حواله درهم: ۲۳ هزار و ۹۹ تومان

قیمت درهم در بازار آزاد

• قیمت هر درهم: ۳۵ هزار و ۵۷۹ تومان

افزایش همزمان نرخ درهم با قیمت دلار اهمیت زیادی دارد، زیرا بخش عمده‌ای از واردات کشور از طریق امارات انجام می‌شود و تغییرات نرخ درهم مستقیماً بر هزینه‌های واردات، قیمت کالاهای مصرفی و نهاده‌های تولید اثر می‌گذارد.

قیمت دلار و سایر ارزهای مهم در بازار آزاد

بازار آزاد ارز امروز شاهد رشد همزمان سایر ارزهای اصلی نیز بود:

• قیمت هر پوند انگلیس: ۱۸۵ هزار و ۷۱۰ تومان

• قیمت هر لیر ترکیه: ۳۲۰۰ تومان

این افزایش هماهنگ در همه ارزها نشان می‌دهد که بازار ارز ایران وارد یک دوره بی‌ثباتی فراگیر شده است؛ دوره‌ای که در آن قیمت دلار به عنوان لیدر بازار، جهت حرکت سایر ارزها را تعیین می‌کند.

چرا قیمت دلار صعودی شده است؟ بررسی مهم‌ترین عوامل

بررسی روندهای اقتصادی نشان می‌دهد که افزایش قیمت دلار حاصل برهم‌کنش چند عامل اساسی است:

۱. رشد انتظارات تورمی

افزایش هزینه‌های زندگی، کسری بودجه دولت و رشد نقدینگی موجب شده انتظارات تورمی جامعه تقویت شود. در چنین فضایی، دلار به پناهگاه سرمایه‌ها تبدیل می‌شود.

۲. کاهش عرضه ارز

کاهش درآمدهای ارزی، محدودیت‌های صادراتی و کندی بازگشت ارز حاصل از صادرات باعث کاهش محسوس عرضه دلار در بازار شده است.

۳. افزایش تقاضای سرمایه‌ای

افراد حقیقی و حقوقی برای حفظ ارزش دارایی‌های خود به خرید دلار روی آورده‌اند و این رفتار، فشار تقاضا را افزایش داده است.

۴. فضای مبهم سیاسی و اقتصادی

نااطمینانی نسبت به آینده روابط خارجی و سیاست‌های اقتصادی دولت، فضای تصمیم‌گیری را متشنج کرده و به رشد قیمت دلار دامن زده است.

پیامدهای افزایش قیمت دلار بر اقتصاد کشور

افزایش قیمت دلار تنها یک عدد روی تابلو نیست، بلکه موجی از اثرات اقتصادی را به همراه دارد:

افزایش تورم

افزایش نرخ ارز مستقیماً قیمت کالاهای وارداتی و نهاده‌های تولید را بالا می‌برد که نتیجه آن رشد تورم مصرف‌کننده است.

کاهش قدرت خرید مردم

با رشد قیمت‌ها، درآمد واقعی خانوارها کاهش می‌یابد و فشار معیشتی بر اقشار متوسط و کم‌درآمد تشدید می‌شود.

اختلال در تولید

بسیاری از صنایع وابسته به مواد اولیه وارداتی هستند و افزایش قیمت دلار هزینه تولید را به شدت افزایش می‌دهد.

بی‌ثباتی در بازارهای موازی

بازار مسکن، خودرو و طلا نیز از نوسانات دلار متأثر می‌شوند و دچار بی‌ثباتی می‌گردند.

پیش‌بینی قیمت دلار در روزها و هفته‌های آینده

کارشناسان اقتصادی سه سناریوی اصلی برای آینده قیمت دلار ترسیم می‌کنند:

سناریوی اول: مداخله مؤثر بانک مرکزی

در صورت افزایش عرضه ارز و اجرای سیاست‌های کنترلی، امکان تثبیت نسبی بازار وجود دارد.

سناریوی دوم: تداوم شرایط فعلی

اگر روند فعلی ادامه یابد، عبور دلار از کانال‌های بالاتر بسیار محتمل است.

سناریوی سوم: تشدید شوک‌های اقتصادی

در صورت بروز شوک‌های جدید، بازار ممکن است شاهد جهش‌های شدیدتر در قیمت دلار باشد.

توصیه‌های اقتصادی به مردم در شرایط جهش قیمت دلار

• پرهیز از تصمیم‌های هیجانی در خرید و فروش ارز

• توجه به تحلیل‌های اقتصادی معتبر

• متنوع‌سازی سبد دارایی‌ها

• احتیاط در معاملات کوتاه‌مدت

• منبع

خبرآنلاین
تحلیل و گزارش: رستانیوز