فاز جدید کالابرگ الکترونیک آغاز شد | اضافه شدن کالای تازه به سبد حمایتی

طرح کالابرگ الکترونیک به‌عنوان یکی از مهم‌ترین سیاست‌های حمایتی دولت برای تأمین کالاهای اساسی خانوارها، وارد مرحله تازه‌ای شده است. وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از تغییر در نحوه اجرا، زمان شارژ اعتبار و همچنین اضافه شدن کالاهای جدید به سبد کالابرگ خبر داده است؛ تحولاتی که می‌تواند بر قدرت خرید میلیون‌ها خانوار ایرانی اثر مستقیم بگذارد.

کالابرگ الکترونیک وارد مرحله تازه شد؛ تغییر در زمان شارژ و ترکیب سبد

طرح کالابرگ الکترونیک که طی سال‌های اخیر به‌عنوان یکی از ابزارهای اصلی سیاست‌های حمایتی دولت در حوزه معیشت خانوارها اجرا شده، اکنون وارد مرحله تازه‌ای از اجرا شده است. بر اساس اعلام رسمی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، این طرح در بخش‌های مختلف از جمله نحوه شارژ اعتبار، ترکیب کالاهای مشمول و دامنه پوشش خانوارها دستخوش تغییراتی شده که می‌تواند کارایی آن را افزایش دهد.

این تغییرات در حالی اعلام می‌شود که سیاست‌های حمایتی مبتنی بر کالابرگ، در سال‌های اخیر به‌دلیل تورم کالاهای اساسی و فشار معیشتی بر خانوارها، اهمیت بیشتری یافته و دولت تلاش کرده با تقویت این ابزار، امنیت غذایی خانوارها را حفظ کند.

کالابرگ الکترونیک چیست و چگونه عمل می‌کند

کالابرگ الکترونیک در واقع شکل جدیدی از یارانه کالایی است که به‌جای پرداخت نقدی، اعتبار خرید کالاهای اساسی را در اختیار خانوارها قرار می‌دهد. این اعتبار به کارت بانکی سرپرست خانوار متصل می‌شود و فقط برای خرید کالاهای مشخص در فروشگاه‌های طرف قرارداد قابل استفاده است.

هدف اصلی از اجرای کالابرگ الکترونیک، هدایت یارانه‌ها به سمت مصرف کالاهای ضروری و جلوگیری از مصرف یارانه در بخش‌های غیرضروری یا اثرپذیری آن از تورم است. در این مدل، دولت به‌جای پرداخت پول نقد، بخشی از هزینه کالاهای اساسی خانوار را مستقیماً تأمین می‌کند.

در عمل، خانوار می‌تواند با استفاده از کارت بانکی خود، کالاهای مشمول را با قیمت یارانه‌ای یا با استفاده از اعتبار دولتی خریداری کند. این اعتبار در دوره‌های زمانی مشخص شارژ می‌شود و امکان استفاده از آن برای مدت محدودی وجود دارد.

دلیل تغییر زمان شارژ کالابرگ الکترونیک به نیمه ماه

یکی از مهم‌ترین تغییرات در مرحله جدید کالابرگ الکترونیک، انتقال زمان شارژ اعتبار از ابتدای ماه به نیمه ماه است. وزیر رفاه در توضیح این تصمیم اعلام کرده که این تغییر بر اساس ملاحظات اقتصادی و سیاست‌های کنترل تورم اتخاذ شده است.

طبق توضیح ارائه‌شده، در صورت شارژ هم‌زمان اعتبار کالابرگ با پرداخت حقوق‌ها در ابتدای ماه، حجم بالایی از نقدینگی وارد بازار مصرف می‌شود. این موضوع می‌تواند موجب افزایش تقاضا برای کالاهای اساسی و در نتیجه رشد قیمت‌ها شود.

بانک مرکزی در جلسات کمیسیون امنیت غذایی اعلام کرده که توزیع منابع حدود ۸۰ هزار میلیارد تومانی کالابرگ در ابتدای ماه، فشار تورمی ایجاد می‌کند. به همین دلیل تصمیم گرفته شده اعتبار کالابرگ در نیمه ماه شارژ شود تا توزیع تقاضا در طول ماه متعادل‌تر شود.

این سیاست در واقع نوعی مدیریت زمانی تقاضای مصرفی محسوب می‌شود که هدف آن جلوگیری از شوک‌های مقطعی قیمت در بازار کالاهای اساسی است.

مهلت استفاده از اعتبار کالابرگ در مرحله جدید

بر اساس اعلام وزارت رفاه، در مرحله جدید اجرای کالابرگ الکترونیک، مدت زمان استفاده از اعتبار نیز مشخص شده است. طبق این برنامه، هر مرحله اعتبار کالابرگ به‌مدت دو ماه قابل استفاده خواهد بود.

همچنین در برخی شرایط امکان تمدید مهلت مصرف تا سه ماه نیز وجود دارد. این موضوع به خانوارها اجازه می‌دهد در صورت عدم نیاز فوری، اعتبار خود را برای دوره‌های بعدی نگه دارند.

این انعطاف زمانی یکی از مزیت‌های مهم طرح محسوب می‌شود، زیرا خانوارها می‌توانند خرید کالاهای اساسی خود را بر اساس نیاز واقعی و نه صرفاً زمان شارژ اعتبار انجام دهند.

اضافه شدن محصولات کشاورزی به سبد کالابرگ الکترونیک

مهم‌ترین خبر مرحله جدید کالابرگ الکترونیک، اضافه شدن محصولات کشاورزی به فهرست کالاهای مشمول است. وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کرده که تفاهمی میان وزارت رفاه و وزارت جهاد کشاورزی انجام شده تا اقلام کشاورزی نیز در سبد کالابرگ قرار گیرد.

این پیشنهاد در کمیسیون امنیت غذایی بانک مرکزی مطرح شده و احتمال تصویب آن بسیار بالا ارزیابی شده است. در صورت اجرا، از مرحله کالابرگ اسفند، خانوارها می‌توانند با اعتبار کالابرگ، برخی محصولات کشاورزی را نیز خریداری کنند.

اضافه شدن اقلام کشاورزی می‌تواند تنوع سبد غذایی خانوارها را افزایش دهد و در عین حال به حمایت از تولیدکنندگان داخلی بخش کشاورزی نیز کمک کند. این اقدام همچنین می‌تواند به بهبود امنیت غذایی و دسترسی خانوارها به مواد غذایی تازه و سالم منجر شود.

چه کسانی مشمول مرحله جدید کالابرگ الکترونیک هستند

بر اساس اعلام رسمی وزارت رفاه، دامنه مشمولان طرح کالابرگ الکترونیک در مرحله جدید نسبتاً گسترده است. گروه‌های زیر مشمول دریافت اعتبار کالابرگ خواهند بود:

کلیه کارمندان دولت و بخش عمومی
تمامی بازنشستگان
یارانه‌بگیران نقدی
افرادی که یارانه نقدی دریافت نمی‌کنند اما درخواست ثبت کرده و اطلاعات آنها تأیید شده است

نکته مهم این است که در این مرحله، مشمولیت صرفاً محدود به دهک‌های درآمدی خاص نیست و بخش بزرگی از جمعیت کشور را شامل می‌شود. این موضوع نشان‌دهنده رویکرد فراگیرتر دولت در سیاست‌های حمایتی معیشتی است.

امکان ثبت درخواست برای افراد فاقد یارانه نقدی

در مرحله جدید کالابرگ الکترونیک، افرادی که یارانه نقدی دریافت نمی‌کنند نیز می‌توانند در صورت ثبت درخواست، مشمول طرح شوند. این افراد باید اطلاعات خود را در سامانه «شمیم» ثبت کنند.

پس از ثبت اطلاعات، داده‌های درآمدی و خانواری متقاضی بررسی می‌شود و در صورت تأیید، امکان استفاده از کالابرگ برای آنها فراهم خواهد شد. این سازوکار باعث می‌شود خانوارهایی که به دلایل مختلف از دریافت یارانه نقدی خارج شده‌اند، دوباره وارد چرخه حمایت معیشتی شوند.

روش‌های استعلام موجودی کالابرگ الکترونیک

برای اطلاع از موجودی اعتبار کالابرگ، چند روش رسمی در نظر گرفته شده است:

اپلیکیشن شمیم
بازوی کالابرگ در پیام‌رسان بله
کد دستوری #۱۴۶۳۵۰۰*

این روش‌ها به خانوارها اجازه می‌دهد بدون مراجعه حضوری، از میزان اعتبار باقی‌مانده خود مطلع شوند. توسعه ابزارهای دیجیتال در طرح کالابرگ، یکی از نقاط قوت آن محسوب می‌شود زیرا هزینه اجرایی و مراجعات حضوری را کاهش می‌دهد.

آیا کالابرگ الکترونیک جایگزین یارانه نقدی می‌شود

یکی از پرسش‌های مهم درباره کالابرگ الکترونیک، رابطه آن با یارانه نقدی است. بر اساس سیاست فعلی دولت، کالابرگ به‌طور کامل جایگزین یارانه نقدی نشده است.

در برخی دوره‌ها، کالابرگ به‌عنوان گزینه جایگزین یا مکمل اجرا می‌شود. در این حالت، خانوار می‌تواند انتخاب کند که یارانه خود را به‌صورت نقدی دریافت کند یا اعتبار کالایی بگیرد. در برخی مراحل نیز بخشی از یارانه نقدی به اعتبار کالابرگ تبدیل می‌شود.

هدف بلندمدت سیاست‌گذار، افزایش سهم حمایت کالایی نسبت به حمایت نقدی است، زیرا یارانه کالایی اثرپذیری کمتری از تورم دارد و مستقیماً به تأمین کالاهای ضروری منجر می‌شود.

اهداف اقتصادی مرحله جدید کالابرگ الکترونیک

مرحله جدید کالابرگ الکترونیک چند هدف اقتصادی مهم را دنبال می‌کند:

کنترل تورم کالاهای اساسی از طریق مدیریت تقاضا
افزایش امنیت غذایی خانوارها
حمایت از تولید داخلی کشاورزی
هدایت یارانه‌ها به مصرف ضروری
کاهش فشار معیشتی

افزودن اقلام کشاورزی به سبد کالابرگ می‌تواند به رونق بازار محصولات داخلی نیز کمک کند و حلقه اتصال میان سیاست حمایتی و تولید ملی را تقویت کند.

تأثیر مرحله جدید کالابرگ بر معیشت خانوارها

با توجه به تورم مواد غذایی در سال‌های اخیر، افزایش تنوع سبد کالابرگ می‌تواند تأثیر مستقیمی بر سبد مصرفی خانوارها داشته باشد. دسترسی به اقلام کشاورزی با اعتبار حمایتی، هزینه تأمین مواد غذایی را کاهش می‌دهد.

همچنین انتقال زمان شارژ به نیمه ماه، می‌تواند توزیع هزینه‌های خانوار در طول ماه را متعادل‌تر کند. بسیاری از خانوارها در نیمه دوم ماه با کمبود نقدینگی مواجه می‌شوند و شارژ کالابرگ در این زمان می‌تواند فشار مالی آنها را کاهش دهد.

آینده طرح کالابرگ الکترونیک

با ورود طرح کالابرگ الکترونیک به مرحله تازه، انتظار می‌رود در آینده تغییرات بیشتری در آن اعمال شود. برخی سناریوهای احتمالی عبارتند از:

افزایش تعداد کالاهای مشمول
افزایش اعتبار سرانه
گسترش پوشش جمعیتی
اتصال بیشتر به تولید داخلی
یکپارچه‌سازی با سیاست‌های غذایی

در صورت موفقیت مرحله جدید، کالابرگ الکترونیک می‌تواند به ابزار اصلی سیاست‌های حمایتی دولت در حوزه معیشت تبدیل شود.

 سوالات متداول کالابرگ الکترونیک

کالابرگ الکترونیک چه زمانی شارژ می‌شود
در مرحله جدید، اعتبار کالابرگ در نیمه هر ماه شارژ می‌شود.

مدت اعتبار کالابرگ چقدر است
هر مرحله دو ماه اعتبار دارد و در برخی موارد تا سه ماه قابل تمدید است.

چه کالاهایی به سبد کالابرگ اضافه می‌شود
قرار است محصولات کشاورزی نیز به سبد کالابرگ اضافه شود.

چگونه موجودی کالابرگ را استعلام کنیم
از طریق اپلیکیشن شمیم، پیام‌رسان بله یا کد دستوری.

آیا کالابرگ جایگزین یارانه نقدی شده
خیر؛ فعلاً مکمل یا گزینه جایگزین اختیاری است.

اگر شما هم مشمول کالابرگ الکترونیک هستید، همین حالا موجودی اعتبار خود را از طریق اپلیکیشن یا کد دستوری بررسی کنید و از مزایای مرحله جدید طرح استفاده کنید. برای اطلاع از آخرین اخبار یارانه و کالابرگ، رستا نیوز را دنبال کنید.

منابع خبری

اقتصادآنلاین
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی
اظهارات وزیر رفاه
اطلاعیه کمیسیون امنیت غذایی بانک مرکزی