اتفاق غیرمنتظره در بازار برنج | برنج ناگهان ارزان شد ؟

قیمت برنج در هفته‌های اخیر یکی از پرنوسان‌ترین دوره‌های خود را پشت سر گذاشته است. در حالی که چندی پیش برنج خارجی در بسیاری از مناطق کشور کمیاب شده و قیمت‌ها تا مرز ۲۰۰ هزار تومان هم بالا رفته بود، اکنون گزارش‌ها از ورود گسترده برنج‌های وارداتی به بازار و آغاز توزیع با نرخ مصوب حکایت دارد.

طبق اعلام کسبه بازار تهران، ده‌ها تن برنج وارد عمده‌فروشی‌ها شده و با نرخ مصوب ۱۲۹ هزار تومان در حال عرضه است. این تغییر، نه‌تنها فضای بازار را از حالت بحرانی خارج کرده، بلکه امیدواری‌هایی نسبت به بازگشت ثبات نسبی به بازار برنج ایجاد کرده است.

در این گزارش بررسی می‌کنیم در کف بازار برنج چه خبر است، چرا برنج کمیاب شد، چه عواملی باعث بازگشت عرضه شده، نقش دولت در تنظیم بازار چیست و آیا قیمت‌ها پایدار می‌ماند یا دوباره دچار نوسان می‌شود.

چرا بازار برنج دچار بحران شد؟

ریشه بحران اخیر بازار برنج را باید در ترکیب چند عامل جست‌وجو کرد. حذف ارز ترجیحی ۲۸۵۰۰ تومانی برای واردات برنج، مهم‌ترین شوک اولیه بود. این تصمیم باعث شد هزینه واردات به‌طور ناگهانی افزایش یابد و بسیاری از واردکنندگان و توزیع‌کنندگان دست به احتیاط یا توقف موقت عرضه بزنند.

هم‌زمان با این تغییر، برخی فعالان بازار از وجود رفتارهای سودجویانه نیز خبر دادند؛ یعنی نگه‌داشتن کالا در انبارها برای فروش در قیمت‌های بالاتر. نتیجه این رفتارها، کمیاب‌شدن برنج هندی و پاکستانی و جهش قیمت‌ها تا محدوده ۱۸۰ تا ۲۰۰ هزار تومان در برخی نقاط بود.

کف بازار برنج امروز چگونه است؟

طبق گزارش‌های میدانی:

• ده‌ها تن برنج وارد بازار عمده‌فروشی تهران شده است.

• برنج هندی با نرخ مصوب ۱۲۹ هزار تومان عرضه می‌شود.

• در خرده‌فروشی‌ها، فروش تا سقف ۴۰ کیلوگرم به هر متقاضی مجاز شده است.

• فروشگاه‌های زنجیره‌ای نیز قرار است تا پایان هفته توزیع با نرخ مصوب را آغاز کنند.

این تحولات نشان می‌دهد دولت و نهادهای نظارتی به‌طور فعال وارد تنظیم بازار شده‌اند تا از تکرار التهاب جلوگیری کنند.

نقش وزارت جهاد کشاورزی در تنظیم بازار برنج

وزارت جهاد کشاورزی به همراه نهادهای بازرسی مسئول نظارت بر روند توزیع و قیمت‌گذاری شده‌اند. این وزارتخانه اعلام کرده علاوه بر برنج هندی، برنج پاکستانی نیز به‌زودی وارد چرخه توزیع می‌شود تا فشار تقاضا کاهش یابد و بازار به تعادل برسد.

نظارت مستقیم بر عمده‌فروشی‌ها، الزام به فروش با نرخ مصوب و برخورد با احتکارکنندگان، از ابزارهایی است که دولت برای کنترل بازار به کار گرفته است.

سرانه مصرف برنج و اثر آن بر بازار

سرانه مصرف برنج در ایران حدود ۳۵ کیلوگرم در سال برآورد می‌شود. این عدد بالا نشان می‌دهد هرگونه اختلال در عرضه، خیلی سریع به بحران قیمتی تبدیل می‌شود. بنابراین ثبات در واردات و توزیع نقش حیاتی در امنیت غذایی خانوارها دارد.

آیا قیمت ۱۲۹ هزار تومان پایدار می‌ماند؟

پایداری نرخ مصوب به چند عامل بستگی دارد:

• استمرار واردات بدون وقفه

• تأمین ارز مورد نیاز واردکنندگان

• همکاری شبکه توزیع و خرده‌فروشان

• تداوم نظارت دولت

اگر این شرایط برقرار بماند، احتمال تثبیت قیمت‌ها بالاست؛ اما در صورت بروز هرگونه اختلال، بازار می‌تواند دوباره وارد فاز نوسانی شود.

پیامدهای اقتصادی ثبات یا بی‌ثباتی بازار برنج

ثبات بازار برنج فقط برای مصرف‌کننده مهم نیست؛ بلکه برای کل اقتصاد نیز اهمیت دارد. افزایش قیمت برنج مستقیماً بر شاخص هزینه خانوار اثر می‌گذارد و می‌تواند فشار تورمی را تشدید کند. در مقابل، کنترل قیمت این کالای اساسی می‌تواند به مهار انتظارات تورمی کمک کند.

جمع‌بندی

بازار برنج پس از یک دوره التهاب، اکنون وارد مرحله‌ای از ثبات نسبی شده است. ورود گسترده برنج‌های وارداتی، آغاز توزیع با نرخ مصوب ۱۲۹ هزار تومان و وعده ورود برنج پاکستانی به بازار، همگی نشانه‌هایی از بازگشت آرامش به این بازار هستند. با این حال، پایداری این وضعیت به استمرار سیاست‌های تنظیم بازار و نظارت مؤثر بستگی دارد.

سوالات پرتکرار 

قیمت مصوب برنج هندی چقدر است؟
۱۲۹ هزار تومان برای هر کیلوگرم.

آیا محدودیت خرید وجود دارد؟
بله، در خرده‌فروشی‌ها فروش تا سقف ۴۰ کیلو به هر نفر انجام می‌شود.

برنج پاکستانی چه زمانی عرضه می‌شود؟
طبق اعلام وزارت جهاد کشاورزی، به‌زودی وارد چرخه توزیع خواهد شد.

علت گرانی قبلی برنج چه بود؟
حذف ارز ترجیحی و رفتارهای سودجویانه برخی فعالان بازار.

برای اطلاع از آخرین تغییرات قیمت برنج، وضعیت توزیع کالاهای اساسی و گزارش‌های میدانی بازار، بخش اقتصادی رستا نیوز را دنبال کنید.

منبع : خبرگزاری فارس