تخممرغ
تخممرغ در آستانه شوک قیمتی بی سابقه | تخممرغ ۵۰۰ هزار تومانی در راه است ؟
اظهارات تازه رئیس اتحادیه مرغداران میهن نشان میدهد هزینه تولید تخممرغ بهطور بیسابقهای افزایش یافته و قیمت تمامشده هر شانه برای مرغدار به حدود ۴۰۰ هزار تومان رسیده است.گزارش رستانیوز را در این رابطه بخوانید.
بازار مواد غذایی ایران بار دیگر در آستانه یک شوک قیمتی قرار گرفته است؛ این بار نه در حوزه گوشت یا لبنیات، بلکه در یکی از اصلیترین اقلام سبد خانوار یعنی تخممرغ. اظهارات تازه رئیس اتحادیه مرغداران میهن نشان میدهد هزینه تولید تخممرغ بهطور بیسابقهای افزایش یافته و قیمت تمامشده هر شانه برای مرغدار به حدود ۴۰۰ هزار تومان رسیده است. در چنین شرایطی، اگر روند فعلی ادامه یابد، احتمال رسیدن قیمت مصرفکننده به محدوده ۵۰۰ هزار تومان در سال آینده مطرح شده است. این گزارش رستا نیوز با بررسی عوامل گرانی تخممرغ، زیان مرغداران، وضعیت نهادهها و چشمانداز بازار، به این پرسش پاسخ میدهد که آیا تخممرغ ۵۰۰ هزار تومانی واقعاً در راه است یا خیر.
قیمت تخممرغ در آستانه جهش جدید
بر اساس اعلام فعالان صنعت طیور، قیمت هر کیلو تخممرغ درب مرغداری حدود ۱۰۰ هزار تومان است؛ در حالی که هزینه واقعی تولید بسیار بالاتر از این رقم برآورد میشود. این اختلاف نشان میدهد مرغداران با زیان قابلتوجهی مواجه هستند و ادامه تولید برای بسیاری از واحدها صرفه اقتصادی ندارد.
رئیس اتحادیه مرغداران اعلام کرده است که قیمت تمامشده هر شانه تخممرغ به حدود ۴۰۰ هزار تومان رسیده است. در صورتی که سود منطقی و هزینههای توزیع و خردهفروشی نیز افزوده شود، قیمت مصرفکننده میتواند به محدوده ۴۵۰ تا ۵۰۰ هزار تومان برسد.
چرا قیمت تخممرغ در حال افزایش است؟
افزایش قیمت تخممرغ نتیجه مجموعهای از عوامل اقتصادی و تولیدی است که در ماههای اخیر شدت گرفته است. مهمترین عامل، افزایش قیمت نهادههای دامی است. خوراک طیور که شامل ذرت و سویا میشود، وابستگی زیادی به واردات دارد و نوسان ارز بهطور مستقیم قیمت آن را افزایش میدهد.
عامل دوم، کمبود نقدینگی مرغداران است. بسیاری از واحدهای تولیدی برای خرید نهاده مجبور به خرید اعتباری هستند و واردکنندگان ماهانه ۵ تا ۶ درصد سود دریافت میکنند. این هزینه مالی بهشدت قیمت تمامشده تخممرغ را بالا میبرد.
عامل سوم، مازاد تولید داخلی و محدودیت صادرات است. در حالی که ماهانه ۲۰ تا ۳۰ هزار تن مازاد تولید وجود دارد، بازارهای صادراتی کشش لازم را ندارند و همین موضوع باعث فشار بر قیمت تولیدکننده شده است.
زیان سنگین مرغداران و تهدید تولید
بررسی وضعیت اقتصادی مرغداران نشان میدهد تولید تخممرغ در شرایط فعلی زیانده شده است. به گفته فعالان صنفی، مرغداران در فروش هر کیلو تخممرغ حدود ۶۰ تا ۷۰ هزار تومان زیان میدهند. این میزان زیان در مقیاس صنعتی بسیار سنگین است و ادامه آن میتواند به تعطیلی واحدهای تولیدی منجر شود.
نشانههای این بحران در بازار مشاهده شده است. گزارشها حاکی از افزایش کشتار مرغهای تخمگذار است؛ اقدامی که معمولاً زمانی رخ میدهد که نگهداری مرغ صرفه اقتصادی ندارد. این روند در صورت تداوم، عرضه تخممرغ را در ماههای آینده کاهش میدهد و زمینه جهش قیمت را فراهم میکند.
قیمت نهادههای دامی و اثر آن بر تخممرغ
خوراک طیور بیش از ۷۰ درصد هزینه تولید تخممرغ را تشکیل میدهد. افزایش قیمت ذرت و سویا در بازار جهانی و همچنین نوسان نرخ ارز در ایران، هزینه تولید را بهشدت بالا برده است. در سالهای اخیر، سیاست ارزی و تخصیص ارز ترجیحی به نهادهها نیز با ناپایداری همراه بوده و همین موضوع برنامهریزی تولید را دشوار کرده است.
هر بار که قیمت نهادهها افزایش مییابد، اثر آن با فاصله زمانی کوتاهی در قیمت تخممرغ نمایان میشود. بنابراین حتی اگر قیمت مصرفکننده فعلاً ثابت بماند، فشار هزینهای در زنجیره تولید باقی میماند و در نهایت به افزایش قیمت منجر میشود.
آیا تخممرغ ۵۰۰ هزار تومانی واقعی است؟
پیشبینی قیمت ۵۰۰ هزار تومانی برای هر شانه تخممرغ بر اساس محاسبه قیمت تمامشده و حاشیه سود منطقی انجام شده است. اگر هزینه تولید ۴۰۰ هزار تومان باشد و هزینههای بستهبندی، حملونقل و خردهفروشی افزوده شود، رسیدن قیمت به محدوده ۴۵۰ تا ۵۰۰ هزار تومان دور از انتظار نیست.
با این حال، تحقق این سناریو به چند عامل وابسته است. اگر دولت حمایت مالی از تولیدکنندگان را افزایش دهد یا قیمت نهادهها کنترل شود، احتمال جهش شدید کاهش مییابد. اما در صورت ادامه روند فعلی، افزایش قیمت در نیمه دوم سال آینده محتمل خواهد بود.
قدرت خرید خانوار و محدودیت بازار
یکی از نکات مهم در تحلیل قیمت تخممرغ، توان خرید مصرفکننده است. فعالان صنفی تأکید کردهاند که مردم توان خرید تخممرغ با قیمت ۴۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان را ندارند. این مسئله باعث میشود حتی در صورت افزایش هزینه تولید، بازار مصرف محدود شود و تعادل عرضه و تقاضا بههم بخورد.
در چنین شرایطی، بازار ممکن است با دو سناریو مواجه شود: یا قیمتها افزایش مییابد و مصرف کاهش پیدا میکند، یا دولت با مداخله قیمتی و یارانهای تلاش میکند قیمت را کنترل کند.
احتمال واردات تخممرغ در سال آینده
یکی از هشدارهای مطرحشده از سوی فعالان صنعت طیور، احتمال واردات تخممرغ در نیمه دوم سال آینده است. اگر تولید داخلی بهدلیل زیان کاهش یابد، دولت برای تأمین نیاز بازار ناچار به واردات خواهد شد. این سناریو در سالهای گذشته نیز در برخی مقاطع رخ داده است.
واردات معمولاً بهعنوان راهکار کوتاهمدت برای کنترل قیمت استفاده میشود، اما در بلندمدت میتواند به تضعیف تولید داخلی منجر شود. بنابراین سیاستگذاری در این حوزه اهمیت زیادی دارد.
نقش دولت در کنترل قیمت تخممرغ
بازار تخممرغ در ایران بهشدت تحت تأثیر سیاستهای دولتی است. تخصیص ارز نهاده، تسهیلات بانکی، خرید تضمینی و تنظیم بازار از ابزارهای اصلی دولت برای مدیریت قیمت است. اگر این ابزارها بهدرستی اجرا نشوند، بازار با نوسانات شدید مواجه میشود.
کارشناسان معتقدند حمایت از نقدینگی تولیدکنندگان مهمترین اقدام برای جلوگیری از جهش قیمت است. تأمین سرمایه در گردش مرغداران میتواند فشار هزینهای را کاهش دهد و از کاهش تولید جلوگیری کند.
چشمانداز قیمت تخممرغ در سال آینده
بر اساس روند فعلی هزینهها، قیمت تخممرغ در سال آینده افزایشی پیشبینی میشود. میزان افزایش به عوامل متعددی وابسته است؛ از جمله نرخ ارز، قیمت جهانی نهادهها، سیاستهای حمایتی دولت و وضعیت تولید داخلی.
سناریوی محتمل این است که قیمت تخممرغ در نیمه دوم سال آینده به سطوح بالاتری برسد. اگر تولید کاهش یابد، افزایش قیمت سریعتر خواهد بود. اما در صورت مداخله مؤثر دولت، روند افزایش میتواند کنترل شود.
جمعبندی
بازار تخممرغ ایران در آستانه یک نقطه حساس قرار دارد. افزایش هزینه تولید، زیان مرغداران، نوسان قیمت نهادهها و کمبود نقدینگی، تولید را تهدید میکند. در صورت ادامه این روند، احتمال افزایش شدید قیمت و حتی رسیدن آن به محدوده ۵۰۰ هزار تومان در سال آینده وجود دارد. جلوگیری از این سناریو نیازمند سیاستهای حمایتی فوری و مؤثر در بخش تولید است.
سوالات متداول
آیا قیمت تخممرغ واقعاً به ۵۰۰ هزار تومان میرسد؟
در صورت تداوم افزایش هزینه تولید و کاهش تولید، این سناریو امکانپذیر است.
چرا مرغداران زیان میدهند؟
به دلیل افزایش قیمت نهادهها و پایین بودن قیمت فروش درب مرغداری.
هزینه تولید هر شانه تخممرغ چقدر است؟
حدود ۴۰۰ هزار تومان برآورد شده است.
آیا دولت قیمت را کنترل میکند؟
در صورت مداخله حمایتی، احتمال کنترل قیمت وجود دارد.
برای اطلاع از جدیدترین قیمت مواد غذایی و تحلیل بازار کالاهای اساسی، گزارشهای روزانه رستا نیوز را دنبال کنید.
منابع
اقتصادآنلاین
خبرآنلاین
باشگاه خبرنگاران جوان
